Sürdürülebilirlik 2. Aşama Belgesi, Türkiye Çevresel ve Kültürel Sürdürülebilirlik Programı'nda (eski adıyla Türkiye Sürdürülebilir Turizm Programı) 1. Aşama'dan sonraki basamaktır. Çevresel, sosyal ve ekonomik sürdürülebilirlik düzeyini bir üst seviyeye taşır. Belgeyi yetkilendirilmiş kuruluşun bağımsız tetkikçileri verir; PusulaNorm danışman olarak hazırlık sürecini yürütür.
Kimler 2. Aşama Belgesi Almak Zorunda?
Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın 2026/2 sayılı Genelgesi'ne (16.04.2026, Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürlüğü) göre:
- 1. Aşama belgesi olan tesisler, bir yıllık sürenin sonunda 2. Aşama belgesi almak zorundadır.
- 4 ve 5 yıldızlı oteller, tatil köyleri, butik oteller ve özel konaklama tesisleri, turizm işletmesi belgesi başvurusunda ve her türlü belge değişikliğinde 3. Aşama Sertifikası ibraz eder. Diğer konaklama tesisleri 2. Aşama Belgesi ibraz eder.
- Yükümlülüğe uymayanlara 2634 sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca işlem yapılır.
- 2. Aşama ve 3. Aşama belgeleri düzenlenme tarihinden itibaren 3 yıl geçerlidir; süre dolmadan yenileme süreci başlatılmalıdır.
Önceki genelgelerde geçen 31 Aralık 2025 tarihi geçmiştir ve güncel yükümlülüğün dayanağı değildir. Seyahat acentaları ayrı bir mevzuata (1618 sayılı Kanun) tabidir; bu programın konaklama yükümlülükleriyle karıştırılmamalıdır. Güncel metni Bakanlık duyurularından kontrol edin.
Usul ve Esaslar (29 Temmuz 2026)
TGA'nın 29 Temmuz 2026'da yayımlanan güncellenmiş yetkilendirme ve tetkik usul ve esaslarında bildirilen başlıca değişiklikler şunlardır:
| Konu | Uygulama |
|---|---|
| Adlandırma | 2. Aşama "Belge", 3. Aşama "Sertifika" olarak ayrıldı; 3. Aşama GSTC uyumludur. |
| Risk sınıfı | Tesisler yüksek, düşük ve son derece düşük risk sınıfına ayrılır. Tetkik süresi ve gözetim yöntemi sınıfa göre belirlenir. |
| Düşük riskte gözetim | Bazı gözetimler uzaktan yapılabilir; belge veya görselle doğrulanabilen uygunsuzluklar saha ziyareti olmadan kapatılabilir. |
| Tetkik takvimi | Başvurudan sonra 7 gün içinde tetkik planı, 7 gün içinde sözleşme, sözleşme imzasından sonra en geç 30 gün içinde tetkik. |
| Uygunsuzluk | Süresinde kapatılmazsa ilk belgelendirme reddedilir, gözetimde sertifika iptal edilebilir. |
| 3. Aşama gözetimi | Üç yıl içinde 1. ve 2. gözetim tetkiki yapılır; süresinde yapılmazsa sertifika iptal edilebilir. |
Kriterler kökten değişmedi. Pratik sonuç şudur: kanıt ve dijital kayıt yönetimi yıl boyu sürmeli, uzaktan gözetimde de belge ve görsel kanıt hazır olmalıdır. Ayrıntılar için usul ve esasların güncel metnini kontrol edin. 4-5 yıldızlı oteller için 3. Aşama sayfamıza bakın.
Belge Kapsamı
Belge üç boyutu kapsar.
Çevresel Sürdürülebilirlik
Enerji verimliliği, su yönetimi, atık kontrolü ve biyolojik çeşitliliğin korunması. Çevresel etkilerin azaltılması, doğal kaynakların verimli kullanımı ve karbon ayak izinin düşürülmesi beklenir.
Sosyal Sürdürülebilirlik
Yerel topluluklara katkı, çalışan sağlığı ve güvenliği, misafir bilgilendirmesi ve sosyal sorumluluk projeleri.
Ekonomik Sürdürülebilirlik
Yerel ekonomiyi destekleyen iş modelleri, yerel tedarikçilerle çalışma ve uzun vadeli ekonomik planlama.
Süreç Adımları
- Ön değerlendirme: Mevcut sürdürülebilirlik performansınızı analiz eder, hangi kriterleri karşıladığınızı belirleriz.
- Danışmanlık ve hazırlık: Eylem planları hazırlar, çalışanlarınıza eğitim veririz. Amaç, belge gereklerine uyumdur.
- Tetkik: İyileştirmelerin ardından tetkiki yetkilendirilmiş kuruluşun bağımsız tetkikçileri yapar. PusulaNorm tetkik yapmaz; tetkik öncesinde ve sırasında hazırlık desteği verir. Danışmanlık ve belgelendirme birbirinden kesin biçimde ayrıdır.
- Belgelendirme: Başarılı tetkikin ardından 2. Aşama Belgeniz yetkilendirilmiş kuruluş tarafından düzenlenir.
PusulaNorm Danışmanlık Hizmetleri
- Mevcut durum analizi: Performansı değerlendirir, eksiklikleri belirleriz.
- Özelleştirilmiş eylem planı: Çevresel, sosyal ve ekonomik kriterlere uyum için size özel yol haritası çıkarır, personel eğitimleri düzenler, uygulamaları hayata geçiririz.
- Tetkik hazırlığı: Tetkik öncesi hazırlıklarınızı tamamlar, süreç boyunca destek veririz.
- Sürekli gelişim: Belge alındıktan sonra da uygulamalarınızı geliştirmeniz için yanınızdayız.
Daha geniş çerçeve için sürdürülebilir turizm belgesi rehberi ve 1. Aşama sayfası faydalı olur.
Neden PusulaNorm?
"Biz sadece standartları takip etmiyor, standartları işletmenize özel ve uygulanabilir kılıyoruz." Kriterleri sahaya uygulanabilir hale getirir, kayıtlarınızı tetkike hazır tutmanıza yardımcı oluruz.
Bu sayfa Kasım 2026 itibarıyla genel bilgilendirme amaçlıdır; işlem öncesi güncel mevzuatı kontrol edin.
Sık Sorulan Sorular
2. Aşama Belgesi kimler için zorunlu?
KTB 2026/2 sayılı Genelge'ye göre 1. Aşama belgesi olanlar bir yıllık süre sonunda 2. Aşama almak zorundadır. 4-5 yıldızlı oteller, tatil köyleri, butik oteller ve özel konaklama tesisleri ise belge başvuru ve değişikliklerinde 3. Aşama Sertifikası ibraz eder.
Belge ne kadar süre geçerli?
2. Aşama ve 3. Aşama belgeleri düzenlenme tarihinden itibaren 3 yıl geçerlidir. Süre dolmadan yenileme başlatılmalıdır.
Tetkik ne kadar sürede yapılır?
Usul ve esaslara göre başvurudan sonra 7 gün içinde tetkik planı ve 7 gün içinde sözleşme yapılır; tetkik sözleşme imzasından sonra en geç 30 gün içinde gerçekleştirilir.
Risk sınıfı neyi değiştirir?
Tetkik süresini ve gözetim yöntemini. Düşük riskte bazı gözetimler uzaktan yapılabilir. Hangi sınıfa girdiğinizi tetkik kuruluşu belirler.
PusulaNorm tetkik yapıyor mu?
Hayır. Tetkiki yetkilendirilmiş kuruluşun bağımsız tetkikçileri yapar. PusulaNorm danışman olarak hazırlık, eğitim ve kayıt düzeni sağlar.
